পাতা:বিশ্বকোষ দ্বাদশ খণ্ড.djvu/৩৬৭

উইকিসংকলন থেকে
পরিভ্রমণে ঝাঁপ দিন অনুসন্ধানে ঝাঁপ দিন
এই পাতাটির মুদ্রণ সংশোধন করা প্রয়োজন।


দর্শন [ ७७१ ] =ome : નરે નામ ' માષા, નાજ્ઞાન, wri, বৈশেষিক, बौत्राश्न ७ cवबांड uहे इब्रथtमि दफ़नर्थन नारम थाडि । মাধবাচার্ধ্য সর্বদর্শনসংগ্ৰহ গ্রন্থে বড় দর্শন, এ ছাড়া চাৰ্ব্বাক, বৌদ্ধ আহঁত, নকুলীশ পাশুপত, শৈব, পূর্ণপ্রজ্ঞ, রামানুজ, ऋनवत्र, भामिनि ७ वंडाखिख प्4हे ५७ ५iनि म*नब्र नशचिखं दिरअ१ गिभिप्रtरश्न ! ५हे गकण अर्थनभाद्ध ग्रह धनागौएड लिभिङ श्हेब्रट्छ् । अनन *ttग्न धरद* कब्रिtङ श्रे८ण ‘डख्’ ‘*नtर्थ’ ७ কারণ প্রভৃতি শব্দের তাৎপৰ্য্য,জানা আবশুক। ভায়, বৈশেষিক, সাম্বা প্রভৃতি দর্শনশাস্ত্রের প্রারম্ভে কতিপয় **४ दा उरु अनौङ्गउ शऐबारह । १थ-छब्रभाrश cषाफ्न পদার্থ, বৈশেষিকে সপ্ত পদার্থ, সাংখ্যমতে পঞ্চবিংশতি তত্ত্ব ও পাতঞ্জলে ষড়বিংশতি তত্ব স্বীকৃত , বর্তমান সময়ে পদার্থ শব্দের প্রচলিত অর্থ কেবল কতিপয় ইঞ্জিয়গোচর रुद्ध भांछ । ८षमन अण, ऋ*, *tङ्गन, भूखिक हेङTानि । कि कु দর্শন শাস্ত্রের ব্যবহৃত পদার্থ সকলের সেরূপ অর্থ নহে। . ব্যাকরণাদি পাঠ করিতে হইলে প্রথমেই যেমন কতিপয় স্বতঃসিদ্ধ সংজ্ঞ শিক্ষা করিতে হয়, সেইরূপ দৰ্শন শাস্ত্রের মঙ্গীকৃত তত্ব ও পদার্থ সেই প্রকার ধাতু বা সংজ্ঞ। মাত্র। দর্শনশাস্ত্র মতে, কাৰ্য্য মাত্রেরই কারণ আছে ; স্তায় ও বৈশে{यक म*ॉन ७क ® कtग्न *ाग्निष्ठांशिक श्रृंक दां★l q११ cदभांश्वদর্শনে অল্প প্রকার পারিভাষিক শব্দ দ্বারা ভিন্ন ভিন্ন প্রকার কারণের নামকরণ হইয়াছে। যথা স্থায় ও বৈশেষিক সম্মত कt११ ठिन ?ाकाङ्ग-गश९iप्रेौ, श्रजभदांग्रेौ ७ निभिख कां★१ ।। বৈকল্পিকগণ আরও একটা সাঙ্কেতিক কার স্বীকার করেন। ইহার কছেন, যে কারণ অন্ত উপাদানের সাহায্য না লইয়। কাৰ্য্য উৎপন্ন করে অথচ আপনি কাৰ্য্যরূপে পরি*ड रन न, डांशद्र नाय विवर्ड उभानांन कांद्र१ । cदमन রসূতে সর্পভ্রম হইলে রজুই ঐ মিথ্য সর্পজ্ঞানের প্রতি निवर्स ॐामान कांब्र१ इब अर्थ९ ब्रलधू एब्र१,ग* इब्र मां *षप्रं अश्रीब्र फेश्रtप्तtएनब्र गांशषा वTठौष्ठ भिषTा गए*fग्न छां* উৎপন্ন করে। . s "९रl5ftर्षब्र गर्फीन'निन९अिद्दश्त्र बज्राष्ट्रन एब्र-नब्लिकालि :' गर्गनगभूःश्ब्र विवव्रण बक्षाकर्ष धमड इ३एउटइ ।

    • ीकबर्नन-नांशिtकब्र भtथा कार्कीकहे (वर्छ । uहे
  • नव भण्ड मश्रुिबङकांग बौबिउ ५iकिरद, बैंडविन ८कवण **** 8°ाञ्च छिड़ कब्रिएव ।
  • २१ब्बीरद९ श५५ बौ८वभूर्भर कर इङ९ निद्रद९ ।।

"তত দেহত পুনরাগমনং কুতঃ।" (সৰ্ব্বাণনা") 鬱 so हार्सीक बएड cनश्रे आँञ्चा, cनशडिब्रिख् जाका नादे, अखाक• मांजरे ममान, भश्यानानि यथान नtर । काभिनैौनडांभ, सेनाप्नद्र जवा उकन ७ फेखभ वजन भब्रिशांमानि चाब्र नभू९भद्र प्रथरे *ब्रम गूक्रया४ । प्रषांrदव4 डिब्र भाब किइ atवाबनीय मारे ७रे मts sात्रिी फूड । फ्रांसीीकमडावनरीश्र१ भूकांनtरू कूड बगिन्न चौकांद्र করেন না । বিশেষ বিবরণ চাৰ্ব্বাক শকে দেখ । ] cोकपर्जन । अिहे बर्षन क्राबि ८वगैप्ड डिस्त्र -भाशबिक; cषt*tफ्रांद्र, ८गोब्लांख्रिक ७ ४वडाश्रूि। भाषाॉमिकनिरश्नद्र भएङ–किकृहे मारे, नकगहे भूछ । (व गरुण बउ दग्नावश्त्र দৃষ্ট হইয়া থাকে, জাগ্রতাবস্থায় তাহার কিছুই দেখা যায় না, এবং যে সকল বস্তু জাগ্রতাবস্থায় দৃষ্ট হইয়া থাকে, স্বপ্রাবস্থায় ठशब्र किङ्करे cज५ वांद्र ना ७वः शत्रूथि अदशाब्र७ श्रांद्र किहू खे"गकि श्ञ न । हेशष्ठ विगकन अडौब्रभान श्ञ cय बलउ: ८कांन दडहे नॐा नरश् । •नडा रुहेण अदष्टहे नकग अवशाद्र मृहे शहैङ । ८षांशक्लिांद्र भट्रङ, बांश् दञ्च भारजरे भलैौंक, cरुवण कैगिक विज्रान क्रश्न भाब्राहे गङा । मै रिजॉन श्हे প্রকার-প্রবৃত্তিবিজ্ঞান ও মালয়ধিজ্ঞান। জাগ্রং ও স্ববুপ্তি অবস্থায় যে জ্ঞান জন্মে, তাছাকে প্রবৃত্তিবিজ্ঞান, আর স্কুযুপ্তি । अदइग्न ८य छ|न छtग्न ठाइग्नि नाम श्रोशम्नलिख्छन । ८क दल श्रांज्रां८क हे श्रदनचन कब्रिब्र! भै खांन इऐब्र थां८क । cगोजाखिएकब्र यांश् दखtक गङा ७ अश्माननिरु दगिब्र ५i८फ्न 18बछविकनिष्ठांद्र भएड वांश् वज्र नकल यडाक्रनिक । একমাত্র ভগবান বুদ্ধ বৌদ্ধ ধৰ্ম্মের উপদেষ্ট হইলেও শিষ্যगभूश्य क्ऊएउन अणछादिङ नtश् । ममाशि ¢कांन दाखि কহে স্বৰ্ষ্য মস্তমিত হইয়াছে। এই বাক্য শুনিলে লম্পট tয়দারহরণের, সাধুগণ সন্ধ্যাশনারি ও তন্ত্রর পদ্ধনাপ হরণের সময় উপস্থিত বোধ করেন । " এইস্থলে বক্তা একটা কথা বলিলে শ্রোতৃবর্গ অতি প্রায়াইলারে এক বাক্যের পৃথক পৃথক তাৎপৰ্য্য গ্রহণ করিয়া থাকে । এই মতে পঞ্চ জ্ঞানেखिम ७ नक्कएपक्षिय, मन ७ चूंकि উভয়েজিয়, gई दानश्नं हेखिtब्रव्र श्राव्रउन दगिब्र। cमश्रक वामनाग्रउन कtश् ।। ८बोक्षদিগের মতে-দেবতা স্বগত, জগৎ ক্ষণভঙ্গুর, প্রত্যক্ষ ७ अश्यांम ५३ छूहे थमां★ ulद१ श:१, झाबउन, गभूमब्र ७ भार्ग ७३ क्लानि उक् । दैिञान, kदनन, गाजा, गर्भाद्र ७ क्र५त्रक ७हे नक्कक झुः५उरु । श्रंक हेक्षिङ्ग ७११ क्ल%, ब्रज, श्रृंक, मोर्च ७ श्रृंश ७हे भँछ विश्वब्र ७९१ भन ७ १fब्रङन अर्षीं९ दूरुि ७हे दांनभौ श्रjब्राऊन-डद । भप्रशुनिएर्भग्न अद: कद्रt१ बङांवठ: cष ब्रां★रददामि णcम,